Giỏ quà Tết trên KiotViet — nên tạo bằng Combo hay Hàng sản xuất?

Mùa quà Tết nào cũng vậy: đội gói sẵn hàng trăm giỏ quà trước, rồi bán dần cho khách doanh nghiệp. Lâu nay tôi tạo giỏ quà trên KiotViet bằng loại Combo – đóng gói, và luôn có cảm giác "sai sai": nhìn vào phần mềm thì không biết trong kho đang có bao nhiêu giỏ đã gói. Bài này ghi lại lý do và cách tôi đổi sang Hàng sản xuất.
Kết luận ngắn: giỏ quà gói sẵn để bán dần thì tạo bằng Hàng sản xuất. Combo chỉ dùng cho gói bán kèm không gói trước.
1. Bốn loại hàng trên KiotViet
Khi bấm Tạo mới trong mục Hàng hóa, KiotViet cho chọn 4 loại. Mỗi loại khác nhau ở chỗ: có hàng thật không, có tồn kho không, và trừ kho lúc nào.
| Loại | Hiểu đơn giản | Có tồn kho riêng? | Trừ kho khi nào |
|---|---|---|---|
| Hàng hóa | Mua về, bán nguyên trạng | Có | Khi bán |
| Dịch vụ | Không có hàng thật (công, phí, giao hàng) | Không | Không trừ gì |
| Combo – đóng gói | Một "công thức bán kèm", không có hàng thật | Không | Bán combo thì trừ thẳng từng món bên trong |
| Hàng sản xuất | Thành phẩm có thật, làm từ nhiều món theo định mức | Có | Lúc gói (phiếu sản xuất): thành phẩm tăng, các món giảm. Lúc bán: chỉ trừ thành phẩm |
2. Ví dụ: 1 giỏ quà gồm 10 món, mỗi món 1 cái
| Việc xảy ra | Nếu tạo bằng Combo | Nếu tạo bằng Hàng sản xuất |
|---|---|---|
| Đội gói xong 2 giỏ | Phần mềm không biết gì. Kho vẫn báo 10 món còn đủ, dù thật ra đã nằm trong giỏ | Làm phiếu sản xuất 2 giỏ ⇒ giỏ quà +2, mỗi món −2 |
| Bán 2 giỏ | Lúc này mới trừ mỗi món −2. Giỏ quà vẫn không có tồn | Giỏ quà −2, các món không bị trừ thêm |
| Sau Tết còn giỏ chưa bán | Không biết còn bao nhiêu giỏ | Thấy ngay số giỏ còn lại |

Với Combo, kho bị "ảo": hàng lẻ trên phần mềm còn nhiều hơn thực tế ngoài kệ. Nhân viên có thể nhận đơn món lẻ mà thật ra món đó đã nằm trong giỏ.
3. Giá vốn — vì sao Hàng sản xuất chính xác hơn
Cả hai loại đều tính giá vốn = tổng giá vốn các món bên trong. Khác nhau ở thời điểm tính:
- Combo lấy giá vốn các món tại ngày bán. Nếu giá nhập đổi giữa lúc gói và lúc bán, giá vốn giỏ bị lệch.
- Hàng sản xuất chốt giá vốn tại lúc gói, đúng với số hàng thực tế đã bỏ vào giỏ.
Mùa Tết giá nhập thay đổi liên tục, nên chốt vốn lúc gói sát thực tế hơn nhiều.
4. Tôi đã thử thật — kết quả
Tôi tạo 1 giỏ quà thử gồm 10 món + 1 hộp mica (hộp mica bản thân cũng là Hàng sản xuất), làm phiếu sản xuất 2 giỏ, kiểm tồn kho trước và sau, rồi hủy phiếu.
| Câu hỏi | Kết quả |
|---|---|
| Gói 2 giỏ: giỏ +2, mỗi món −2? | ✅ Đúng |
| Giá vốn giỏ = tổng vốn các món? | ✅ Khớp từng đồng |
| Trong giỏ có hộp mica (cũng là Hàng sản xuất)? | ✅ KiotViet tự làm hộp mica rồi trừ tới tận món gốc bên trong hộp |
| Hủy phiếu sản xuất có trả kho đủ không? | ✅ Trả đủ, kể cả phần hộp mica làm tự động |
| Xóa 1 món đang nằm trong định mức? | ❌ Bị chặn: "Không xóa được vì hàng đang được sử dụng làm hàng thành phần…" |
Về chuyện xóa món: Combo cũng bị chặn y như vậy. Muốn bỏ món nào thì phải gỡ món đó khỏi định mức trước. Điểm hay của Hàng sản xuất là gỡ hay thay món trong định mức chỉ ảnh hưởng các lần gói sau. Những giỏ đã gói vẫn giữ nguyên tồn kho và giá vốn.
5. Hướng dẫn làm từng bước
Tạo mẫu giỏ quà (làm 1 lần cho mỗi mẫu):
- Hàng hóa → Tạo mới → Hàng sản xuất.
- Nhập mã, tên giỏ, nhóm hàng.
- Ở phần Hàng thành phần, thêm từng món kèm số lượng. Chỉ thêm hàng có thật: món hàng, giỏ, khay, giấy, nơ, decal.
- Kiểm dòng Tổng giá vốn phía trên bảng thành phần → Lưu.
Mỗi lần gói xong một đợt giỏ:
- Mở Tạo phiếu sản xuất → chọn mẫu giỏ → nhập đúng số giỏ vừa gói.
- Giữ tick "Tự động trừ thành phần thứ cấp khi sản xuất" (để hộp mica bên trong được tự làm và trừ đúng).
- Bấm Hoàn thành. (Lưu tạm thì chưa trừ kho.)
Gói nhầm số lượng: hủy phiếu sản xuất đó rồi làm lại phiếu đúng. Kho tự trả lại.
6. Quy tắc cần nhớ
- Gói trước, bán sau. Phải làm phiếu sản xuất trước khi bán. Nếu bán khi chưa làm phiếu, giỏ quà bị âm kho còn các món bên trong không bị trừ ⇒ kho sai.
- Giỏ ế sau Tết muốn tháo ra bán lẻ: KiotViet không có nút "tháo giỏ". Phải xuất hủy giỏ rồi điều chỉnh kho từng món.
- Tiền công gói quà không phải hàng hóa. Không đưa công vào định mức như một món hàng (tồn kho của nó sẽ âm mãi). Công gói tính riêng khi lập giá thành.
- Combo vẫn dùng được cho gói bán kèm không gói trước, ví dụ khuyến mãi "mua 2 tặng 1".
7. Việc cần thống nhất
Phần này chưa áp dụng. Cả đội cần chốt cùng nhau:
- Ai làm phiếu sản xuất mỗi khi gói xong, và báo cho ai.
- Chuyển các mẫu giỏ quà đang là Combo sang Hàng sản xuất thế nào, và từ ngày nào.
- Tiền công gói quà tính ở đâu và bao nhiêu mỗi giỏ.